Welk type loopbaan heeft een lager nodig?
De loopbaan of het loopvlak is het gedeelte van het lager waar de kogels of de rollichamen contact mee maken. Lagers hebben twee loopbanen: een aan de binnenkant van de binnenring en een aan de binnenkant van de buitenring. Die loopvlakken kunnen verschillende vormen hebben. De juiste vorm wordt onder meer bepaald door de vorm van de rollichamen, maar waar je het lager voor gaat gebruiken speelt eveneens een rol. We nemen daarom met je door welke vormen loopvlakken er zijn en welk type loopbaan een lager nodig heeft voor verschillende toepassingen.
Loopbanen met een groef
Van alle worden eenrijige het meest gebruikt. Deze danken hun naam aan de diepe groeven die door de binnenzijde van de binnenring en de buitenring lopen. Deze groef is net iets groter dan de radius van de kogels, waardoor er enige speling mogelijk is. Wel vergroot de groef het contactoppervlak dat de kogels met de loopbanen maken, waardoor ze aanzienlijk zwaarder belast kunnen worden. Bovendien kunnen hierdoor naast de radiale belasting waar ze in de eerste plaats voor ontworpen zijn ook enige axiale belasting aan, zij het slechts zo’n kwart van de maximale radiale belasting.
Loopbanen met een groef kom je in de regel alleen bij kogellagers tegen. In tegenstelling tot bij , die volrollig kunnen zijn, is het hierbij noodzakelijk dat de kogels door een kooi op hun plek gehouden worden. Hierdoor blijven soepele rotaties langdurig gegarandeerd en zullen de kogels elkaar niet raken. Kogels maken een puntcontact met de loopbanen, waardoor ze radiaal minder zwaar belast kunnen worden dan rollagers, maar daar staat wel tegenover dat ze geschikt zijn voor veel hogere toerentallen.
Cilindrische loopbanen voor hogere radiale belastbaarheid
Rollagers hebben over het algemeen cilindrische loopbanen om efficiënte rotaties mogelijk te maken voor de cilindrische rollichamen in het lager. Omdat deze over de volledige hoogte van de cilinder een lijncontact maken met de loopbanen in het lager, hebben de rollichamen in rollagers een veel groter contactoppervlak met de binnenring en de buitenring. Het grootste voordeel hiervan is dat lagers met cilindrische loopbanen daardoor radiaal veel zwaarder belast kunnen worden dan een kogellager met dezelfde binnendiameter. Ook bieden rollagers hierdoor een hogere stijfheid, waardoor de kans dat het lager door de belasting vervormt een stuk kleiner is.
Wel iets om rekening mee te houden is het feit dat lagers met cilindrische loopbanen over het algemeen helemaal geen axiale belasting kunnen opnemen. Als er axiale krachten optreden, is een kogellager of een de betere optie. Verder kunnen rollagers lagere toerentallen aan dan kogellagers, omdat er bij de rotaties meer wrijving optreedt. Volrollige rollagers hebben vaak een flens aan de buitenkant om de rollichamen in het lager te houden. Als de rollichamen en de kooi één geheel met de binnenring vormen, kun je het rollager ook zonder buitenring monteren om ruimte te besparen.
Verschoven loopbanen voor gecombineerde belastingen met hoge toerentallen
zijn vrij unieke kogellagers, omdat ze loopbanen hebben die ten opzichte van elkaar verschoven zijn. Er ontstaat daardoor als het ware een soort Z-vorm, waarbij de kogels in het midden lopen. De contacthoek waar de naam van de lagers naar verwijst is de hoek tussen twee denkbeeldige lijnen. Een loopt door de punten waar de kogels contact maken met de loopbanen, de ander staat haaks op de hartlijn van het lager. De hoek tussen deze twee punten is bij een hoekcontactlager meestal tussen de 15° en de 25°. Lagers met een grotere contacthoek kunnen meer axiale krachten opnemen.
Door deze constructie kunnen hoekcontactlagers zowel radiale als axiale krachten verwerken. Ze zijn vooral geschikt voor toepassingen waarin beide soorten belasting gelijktijdig optreden. Een hoekcontactlager is een stuk kleiner dan lagers met conische loopbanen, die ook vaak voor gecombineerde of wisselende belastingen gebruikt worden. Dat is vooral handig als er axiale krachten in beide richtingen optreden, want op na kunnen de meeste slechts axiale krachten in één richting opnemen. Dit is eenvoudig op te lossen door er twee met de ruggen tegen elkaar te monteren en dan zijn compactere lagers een pre.
Hoekcontactlagers kunnen beter met hoge toerentallen omgaan dan conische lagers, omdat de kogels een puntcontact maken met de loopbanen. Daardoor ontstaat minder wrijving.
Conische loopbanen voor zware gecombineerde belastingen
Als een lager in gebruik is, kan het voorkomen dat er tegelijk of afwisselend in vrij zware mate radiale en axiale belasting optreedt. Voor dit soort gecombineerde belastingen is een rollager met conische loopbanen de beste optie. In de meeste gevallen gaat het dan om een met een binnenring die aan de kant van de as recht is, zodat hij goed op de as geklemd kan worden, en schuin aan de kant van de rollichamen. De buitenring staat hierdoor schuin en ook de cilindrische rollichamen staan schuin in het lager. Hierdoor kunnen zowel radiale als axiale krachten opgenomen worden.
Het voordeel van de loopbanen van een ten opzichte van de verschoven loopbanen van een hoekcontactlager is dat conische loopbanen het mogelijk maken om cilindrische rollichamen in een lager te plaatsen. Omdat deze rollichamen een lijncontact maken en daardoor veel meer contactoppervlak met de loopbanen hebben, kunnen ze aanzienlijk zwaarder belast worden. Voor toepassingen met hoge tot zeer hoge rotatiesnelheden zijn conische lagers echter minder geschikt, omdat ze meer wrijving genereren dan lagers die een puntcontact maken.
Bolvormige loopbaan in de buitenring voor zelfinstellende lagers
Zelfinstellende lagers bestaan in de meeste gevallen uit twee rijen kogels of cilindrische rollichamen. Als een lager twee rijen van deze rollende elementen heeft, delen ze een bolvormige loopbaan in de buitenring. Hierdoor kan de binnenring van het lager zichzelf helemaal vrij instellen ten opzichte van de buitenring, zonder dat de werking van het lager daarbij beïnvloed wordt. De uitvinding van het met een gedeelde bolvormige loopbaan in de buitenring leidde tot de oprichting van het Zweedse bedrijf , dat door de jaren heen is uitgegroeid tot de marktleider op het gebied van lagertechniek.
Je gebruikt een lager met een bolvormige loopbaan als er compensatie nodig is voor een doorgebogen as, een scheefstelling of zelfs een montagefout. Zelfinstellende kogellagers zijn namelijk ongevoelig voor afwijkingen van de as ten opzichte van de behuizingen. Bovendien bieden zelfinstellende kogellagers een zeer hoge efficiëntie, omdat ze van alle de laagste wrijvingscoefficiënt hebben. Dat maakt ze ook geschikt voor hoge tot zeer hoge snelheden. zijn eveneens zelfinstellende lagers waarvan beide rijen rollichamen een bolvormige loopbaan in de buitenring delen. Deze kunnen veel zwaarder belast worden dan zelfinstellende kogellagers, maar ze kunnen veel lagere toerentallen aan.
hebben helemaal geen rollichamen. In plaats daarvan rollen de binnenring en de buitenring direct over elkaar. De buitenzijde van de binnenring en de binnenzijde van de buitenring – kortom, de onderdelen die rechtstreeks over elkaar bewegen – hebben beide een bolvormig loopvlak. Gewrichtslagers zijn bij uitstek geschikt voor wisselende dynamische belastingen.
Lagers met verschillende loopbanen online kopen
In het assortiment van Twenty4Bearings vind je lagers met uiteenlopende loopbanen, die allemaal hun eigen specifieke toepassingsgebieden hebben. Bovendien zijn alle lagers die via onze webwinkel te verkrijgen zijn geproduceerd door fabrikanten met een uitstekende reputatie, waaronder naast het al eerder genoemde SKF ook topmerken als , , , en . De meest gebruikte lagers kunnen we snel vanuit onze eigen voorraad verzenden.
Weet je niet zeker welke loopbaan het lager dat je voor je productie zoekt moet hebben? Leg je vraag voor aan onze klantenservice en onze lagerexperts zullen je zo snel mogelijk helpen om het juiste lager te vinden.