Wat is beter: glijlager of kogellager?
In ons assortiment zijn verschillende soorten lagers te vinden, waaronder kogellagers en glijlagers. Al deze lagers zijn ontworpen om een as met een minimum aan wrijving te laten roteren. Door de verschillen in constructie worden verschillende bewegingen of krachten ondersteund. Op de vraag “wat is beter: een glijlager of een kogellager?” Kunnen we dus antwoorden dat dat afhankelijk is van hoe je het lager wilt gaan toepassen.
Wat zijn de verschillen tussen glijlagers en kogellagers?
Bij sommige is aan de buitenkant niet heel duidelijk te zien wat de verschillen tussen de types zijn. en zijn echter heel eenvoudig van elkaar te onderscheiden. Kogellagers zijn ontworpen volgens hetzelfde principe als de meeste . Er is een kleinere binnenring, een grotere buitenring en daartussen een kooi met kogels, zodat de ringen niet direct over elkaar bewegen en er zodoende veel minder wrijving optreedt. De zijn eenrijige . Deze lagers zijn vrij breed in te zetten. worden eveneens veel gebruikt en ook dat zijn kogellagers.
Glijlagers zien er heel anders uit. Er zijn geen ringen die over elkaar heen bewegen. Als er al sprake is van meerdere lagen materiaal, dan vormen die normaal gesproken één geheel. Een glijlager is zo in feite een huls waar het lager doorheen beweegt. Meestal gaat het om lineaire bewegingen, maar glijlagers kunnen ook gebruikt worden als de as roteert of oscillerende bewegingen maakt. De krachten die daarbij optreden kunnen eventueel door kogels aan de binnenzijde van het lager opgenomen worden, maar het is nog veel gebruikelijker dat een as direct door een glijlager glijdt.
Omdat er in de meeste gevallen minder materiaal nodig is om een glijlager te maken, zijn glijlagers vaak een voordeligere optie dan kogellagers. Dat maakt ze tot een aantrekkelijk alternatief als de kosten moeten worden beperkt. Maar dan moet het lager wel geschikt zijn voor de toepassing. We nemen door wanneer je glijlagers kunt gebruiken en wanneer juist niet.
Wanneer zijn glijlagers beter?
De voornaamste reden om voor glijlagers te kiezen in plaats van kogellagers is om ruimte te besparen. Vanwege de constructie van een glijlager is er zeer weinig inbouwruimte nodig, vaak slechts enkele millimeters rondom de as. Hierdoor weegt een glijlager ook vrij weinig. Voor een glijlager is zodoende vrijwel altijd ruimte in de constructie. Verder is een glijlager eenvoudig te monteren. Vaak gebeurt dit met een pers. Er zijn ook die weliswaar om iets meer inbouwruimte vragen, maar door hun flens snel en nauwkeurig te positioneren zijn. De flens zal ook niet door de opening van de behuizing schieten.
Voor hun beperkte formaat kunnen glijlagers verrassend zware belastingen aan. Ze kunnen over een lange periode behoorlijk hoge belastingen verwerken. De belasting die een glijlager kan verwerken is primair radiaal, maar vooral flensglijlagers kunnen door hun opstaande kraag matige axiale belasting in één richting opnemen. Glijlagers zijn minder geschikt voor hoge snelheden, maar er zijn door de jaren heen veel ontwikkelingen geweest in de materialen waar glijlagers van gemaakt worden. Hierdoor is het verschil in maximale rotatiesnelheid tussen glijlagers en kogellagers kleiner geworden. Dat zit vooral in de warmteafvoer. De wrijvingswarmte die onvermijdelijk ontstaat kan daardoor beter het lager uit.
Glijlagers zijn vrij onderhoudsarm. Ze zijn minder gevoelig voor stof en vuil dan . De meeste modellen hoef je na montage niet meer bij te smeren. De meeste metalen glijlagers smeren zichzelf door ze simpelweg te gebruiken. Sinterbrons is bijvoorbeeld een vrij poreus materiaal dat smeervet opslaat in zijn poriën. Ook zijn er glijlagers van kunststof, zoals PTFE of nylon. Deze hoef je helemaal niet bij te smeren en zijn te gebruiken bij relatief hoge temperaturen.
Wanneer zijn kogellagers beter?
Bij een combinatie van hoge belastingen en hoge rotatiesnelheden ontstaat vaak zoveel wrijvingswarmte dat een glijlager deze niet meer afvoeren kan. Dan is een kogellager een betere optie. Door de constructie van een kogellager ontstaat per definitie minder wrijving dan bij het gebruik van een glijlager, zeker als er permanent een smeerfilm tussen de kogels en de ringen aanwezig is. Als de aandrijving in de constructie in offsetpositie geplaatst is, kunnen glijlagers slecht met kantelmomenten omgaan. Daar zou aanvullende koeling of warmteafvoer voor nodig zijn. Daarom is een kogellager in dat geval de betere optie.
Verder is er bij kogellagers meer keuze als er naast radiale belasting ook axiale belasting optreedt. Eenrijige groefkogellagers kunnen vaak al tot een kwart van de maximale radiale belasting aan axiale belasting verwerken, afhankelijk van type. Treedt er meer axiale belasting op? Dan kun je er altijd voor kiezen om een hoekcontactlager in te zetten. Deze kunnen zwaarder axiaal belast worden dan een regulier kogellager of een glijlager.
Als er weinig inbouwruimte is, maar een glijlager niet de ondersteuning biedt die je nodig hebt, kun je voor een kogellager met relatief dunne ringen kiezen. Een , een of een neemt bijvoorbeeld minder ruimte in beslag dan een of een .