Waar worden miniatuurlagers voor gebruikt?
Miniatuurlagers zijn lagers – meestal kogellagers – waarvan de binnendiameter minder dan 10 mm is. De werking is precies hetzelfde als bij een regulier kogellager, alleen zijn miniatuurlagers geschikt om op zeer smalle assen te monteren. Ze nemen bovendien weinig inbouwruimte in beslag. Maar waar worden miniatuurlagers voor gebruikt? We nemen een aantal zeer gangbare toepassingen van deze kleine lagers met je door.
Welke lagers zijn miniatuurlagers?
De serienummers van zijn in één oogopslag te herkennen. Waar bijna ieder een serienummer van vier of vijf cijfers heeft, is het serienummer van een miniatuurlager slechts drie cijfers lang. Het eerste cijfer is altijd een 6; de universele aanduiding van een eenrijig . Het tweede cijfer geeft aan hoe dik de binnenring en de buitenring zijn. Zo is de buitendiameter van een 17 mm, die van een 19 mm en die van een slechts 13 mm. Deze passen wel op dezelfde assen; het laatste cijfer is de binnendiameter in millimeters.
Miniatuurlagers zijn in de eerste plaats geschikt om tijdens gebruik radiale krachten op te vangen. Omdat ze zo klein zijn, kunnen ze echter niet te zwaar belast worden, al kunnen miniatuurlagers met een dikkere binnenring en buitenring meer radiale krachten verwerken dan kleinere exemplaren. Door de groef aan de binnenzijde van die ringen waar de kogels doorheen lopen kunnen deze lagers weliswaar enige axiale krachten opnemen, maar slechts een fractie van hun maximale radiale belasting, die door hun kleine formaat vrij beperkt is.
zijn de ter wereld en die vind je bij Twenty4Bearings dan ook van gerenommeerde merken, zoals , , , en . Daarnaast hebben we een uitgebreid en gevarieerd aanbod aan lagers in nog kleinere formaten. Dat begint al bij 682 lagers en , die een binnendiameter van slechts 2 mm hebben.
In welke branches worden miniatuurlagers gebruikt?
Als je met een as te maken hebt die minder dan 10 mm in doorsnede is, heb je een miniatuurlager nodig om de rotaties met een minimum aan wrijving te laten verlopen. Zo’n lager kan hoge tot zeer hoge rotatiesnelheden aan. Daarnaast biedt het een vrij hoge precisie, maar de mechanische belasting mag niet te hoog worden. Daarom zijn miniatuurlagers veel in hobbytoepassingen te zien. Zo worden ze vaak gebruikt in de modelbouw. Ze zijn bijvoorbeeld onmisbaar om wielen, propellers en transmissies van radiografisch bestuurbare auto’s en vliegtuigen te laten draaien. Ook voor de wielen van rolschaatsen zijn miniatuurlagers een must.
Er zijn echter ook professionele omgevingen die niet zonder miniatuurlagers kunnen. Zo zijn er verschillende medische instrumenten waarin de beperkte inbouwruimte, de precisie en de hoge maximale toerentallen van een miniatuurlager goed uitkomen. Hierbij kun je denken aan tandartsboren, beademingsapparatuur en chirurgische instrumenten. In de robotica en automatisering wordt dankbaar gebruikgemaakt van deze kleine lagers. Voor de gewrichten, grijparmen en elektromotoren van kleine robots zijn miniatuurlagers normaal gesproken de enige geschikte lagers. Daarnaast zijn kogellagers met een binnendiameter van minder dan 10 mm regelmatig terug te vinden in horloges, optische systemen, objectieven voor camera’s en meetapparatuur voor verschillende sectoren.
Verder is in kleine elektronica in computerhardware vaak vereist dat een lager weinig ruimte inneemt, maar wel met hoge snelheden om kan gaan. In de koelers van pc’s en harde schijven wordt de rotatie in vrijwel alle gevallen ondersteund door een lager met een kleine doorsnede. De assen en distributieriemen van de printkoppen in 3D-printers moeten bovendien heel soepel en nauwkeurig geleid worden om te kunnen garanderen dat het printresultaat naar wens is. Een miniatuurlager is nog altijd de beste optie gezien de ruimte die daarvoor in de apparaten is.
Hoe monteer je een miniatuurlager?
Een miniatuurlager monteren gaat in grote lijnen niet heel anders dan andere monteren. Wel is het zo dat een extreme precisie bij het plaatsen vereist is. Dat begint al bij een goede voorbereiding. Vuil dat met het blote oog nauwelijks waarneembaar is kan namelijk al tot beschadigingen leiden. Zorg dus dat zowel de as als het lager helemaal schoon en droog zijn voor je het lager monteert. Ook mogen er geen bramen op de as zitten. Voor de montage moet het lager met voldoende smeermiddel gevuld zijn, maar bij veel miniatuurlagers is dat in de fabriek al gebeurd.
Mechanisch persen is de aanbevolen montagemethode. Let bij het persen op dat er geen kracht op de kogels wordt uitgeoefend. Als het lager op de as geperst wordt, mag er alleen maar kracht op de binnenring uitgeoefend worden. Pers je het lager in de behuizing? Dan mag de kracht alleen op de buitenring staan. In het geval van gelijktijdige montage moet de kracht gelijkmatig over de beide ringen verdeeld worden.
Een andere veelvoorkomende montagemethode is lijmen. Dan is er sprake van een schuifpassing met een speciale borglijm. Die lijm breng je aan op de as of de behuizing om te voorkomen dat het het lager inloopt. Daarna kun je het lager naar zijn plek schuiven. Laat de lijm wel uitharden voor je het apparaat in gebruik neemt.